Қазақстандағы депутаттардың мінберден туған күнмен құттықтап, жеке мәселесін айтып кететін әдеті енді тарихқа айналатын сыңайлы. Құрылтай жұмысына енгізілген жаңа ереже – жай ғана техникалық өзгеріс емес, саяси мәдениетке қойылған нақты талап.
Жасыратыны жоқ, соңғы жылдары халық өкілдері мінберді кейде жеке өтініштер мен «жылы сөздердің» алаңына айналдырып жібергені байқалды. Бірі әріптесін құттықтаса, енді бірі жеке мәселені көтеріп, уақытты мақсатсыз жұмсады. Ал бұл уақытта қоғамды алаңдатқан нақты проблемалар – инфляция, жұмыссыздық, әлеуметтік теңсіздік – тасада қалып жатты.
Енді мұндайға жол жоқ. Жаңа талапқа сәйкес, депутаттың әр сөзі – тек қоғамдық маңызы бар мәселеге арналуы тиіс. Яғни, мінбер – жеке PR немесе формалдылық үшін емес, нақты халық мүддесін қорғауға қызмет етуі керек.
Бұдан да маңыздысы – тәртіп бұзғандарға жаза бар. Ескерту, көпшілік алдында кешірім сұрату, сөз бермеу, тіпті жалақыдан айыру. Бұл – жай ескерту емес, нақты жауапкершілік тетігі. Демек, енді депутаттар әр сөзінің салмағын сезінуге мәжбүр.
Бұл өзгерісті кейбіреулер «ұсақ нәрсе» деп қабылдауы мүмкін. Бірақ шын мәнінде, бұл – саяси мәдениеттің деңгейін көтеретін қадам. Өйткені үлкен өзгерістер көбіне осындай тәртіптен басталады.
Қоғам депутаттан әдемі сөз емес, нақты нәтиже күтеді. Ал нәтиже – тәртіптен, жауапкершіліктен және уақытты тиімді пайдаланудан басталады.
Енді басты сұрақ: жаңа ереже депутаттарды шынымен өзгертеді ме, әлде бұл да уақыт өте формалдылыққа айналып кете ме? Жауап – олардың келесі сөзінен-ақ белгілі болады.