Қазақстанда сайлау жүйесінің ашықтығы мен әділдігі туралы жиі айтылады. Алайда демократияның шынайы өлшемі – әрбір азаматтың өз таңдауын еш кедергісіз жасауына мүмкіндік берілуінде. Бұл тұрғыда мүгедектігі бар адамдардың сайлау процесіне толыққанды қатысуы әлі де өзекті мәселе болып отыр.
Орталық сайлау комиссиясының төрағасы Нұрлан Әбдіров саяси партияларды сайлауалды үгіт жұмыстарын жүргізу кезінде көру, есту және тірек-қимыл аппараты бұзылған азаматтардың қажеттіліктерін ескеруге шақырды. Оның айтуынша, үгіт материалдары мен ақпарат барлық сайлаушыға бірдей қолжетімді болуы тиіс.
Бұл – жай ғана ұсыныс емес, азаматтардың конституциялық құқығын қамтамасыз етуге бағытталған маңызды қадам. Өйткені сайлауға қатысу құқығы ешкімнің денсаулық жағдайына байланысты шектелмеуі керек. Егер үгіт материалдары сурдоаудармасыз, субтитрсіз немесе көру қабілеті бұзылған адамдарға бейімделмеген болса, онда мыңдаған азамат маңызды ақпараттан тыс қалады.
Соңғы жылдары сайлау учаскелерінің қолжетімділігі жақсарғанымен, ақпараттық қолжетімділік мәселесі әлі де өзекті. Сарапшылардың пікірінше, инклюзивті сайлау – демократиялық қоғамның негізгі талаптарының бірі. Сондықтан саяси партиялар бағдарламаларын әзірлеуде және халықпен байланыс орнатуда ерекше қажеттілігі бар азаматтарды назардан тыс қалдырмауы тиіс.
Әрбір дауыс – маңызды. Ал әрбір азаматтың өз таңдауын еркін жасап, саяси процеске толыққанды қатысуына жағдай жасау – мемлекет пен саяси институттардың ортақ міндеті. Инклюзивті сайлау мәдениетін қалыптастыру арқылы ғана Қазақстан әділетті әрі баршаға тең демократиялық қоғам құру жолында нақты нәтижеге қол жеткізе алады.